nagłówek

BILIŃSKI TOMASZ (1939-2016) biochemik, współtwórca zamojskiego Instytutu Akademii Rolniczej, profesor

Andrzej Kedziora grudzień 26, 2012

Ur. we Lwowie. Ukończył Uniwersytet Warszawski Zamościu od 1981, wcześniej pracował m.in. w Instytucie Biochemii i Biofizyki PAN, gdzie stopień doktora (1971) i dr hab. (1980). W 1981-84 był prodziekanem ds. zamojskiego Instytutu, a w 1984-94 dyrektorem Instytutu Nauk Rolniczych. W 1985 promował pierwszy od czasów Akademii Zamojskiej osiągnięty w Zamościu doktorat. Był pierwszym od prawie dwu wieków mianowanym profesorem z Zamościa (21 XII 1989). Badał reakcje wolnorodnikowe. Efektem publikacji w amerykańskim czasopiśmie medycznym (głos i dowód badawczy w sporze między uniwersytetami amerykańskimi na temat toksyczności tlenu) było zaproszenie przez uniwersytet kalifornijski (UCLA), słynną kuźnię noblistów, do wygłoszenia referatu plenarnego podczas zamkniętego wyłącznie dla specjalistów sympozjum Rodniki tlenowe w biologii molekularnej i patologii (I 1988). Wykazał też wpływ tlenu na proces starzenia się. Dzięki jego pracom zamojska placówka naukowa zauważona została przez wiele znanych amerykańskich i europejskich ośrodków naukowych, prezentował dorobek naukowy m.in. w Anglii, Włoszech, Francji i Austrii. Był stypendystą francuskiego CNRS i Uniwersytetu w Indianie (USA).
Był ekspertem Banku Światowego ds. edukacji rolniczej, współtwórcą Nauczycielskiego Kolegium Języków Obcych, przewodniczącym Społecznej Rady Konsultacyjnej przy Wojewodzie, z-cą przewodniczącego Porozumienia Samorządowego Zamojszczyzny. Mieszkał w Rynku Wielkim na poddaszu. Od 1994 zatrudniony w Uniwersytecie Rzeszowskim, gdzie kierował Katedrą Biochemii i Biologii Komórki. Spoczywa na cmentarzu Wolskim w Warszawie.


* Na otrzymanych w zamojskim laboratorium nadwrażliwych mutantach badania przeprowadził zespół UCLA, po zamojskiej publikacji opisał je profesor z paryskiego Uniwersytetu. W efekcie wieloletniej pracy zamościan dowiedziono ochronnej roli dysmutazy oraz udziału ponadtlenku w toksycznym działaniu tlenu. Zamojskie mutanty poddawano operacjom badawczym w Uniwersytecie w Nowym Meksyku, Uniwersytetach w Alabamie, Buffalo, Colorado Springs, w Gandawie, a możliwość uzyskania w wyniku badań antidotum na wiele zagrożeń, zaowocowało  wizytami w firmach farmaceutycznych w Seattle i Berkeley, kolejnych uczelniach w Fort Collins, Denver, Buffalo. 

Czytany 1301 razy Ostatnio zmieniany poniedziałek, 28 czerwiec 2021 12:06

Kolejne artykuły

Liczby Zamościopedii

Hasła

 

Ilustracje

 

Rozwijana od dni

 

26817100

Wyświetleń