Pierwszy pojawił się na wieży w IX w. (Brescia), symbol Zmartwychwstania, zwiastował świt, obracał się z kierunkiem wiatru. W Zamościu od 1959 przez pół wieku na wieżyczkowej studni w zielonym rynku (wyk. blacharz Franciszek Kupiec). Prawdopodobnie spadł i został ukryty przez Danutę Dymanus, a jesienią 2010 na prośbę dyrektora przekazany do Archiwum Państwowego. Tak jak trynitarskiego kogucika Lublina wprowadził do literatury J. Czechowicz, zamojskiego w 2026 umieścił a Zaduszkach Piotr Szewc, pojawia się tam 6-krotnie.
* Zatrzepotał blaszany kogut, zapiał (…). Po czym wskoczył tam, gdzie nikt nie mógł go dosięgnąć – na daszek nadbudówki nad studnią, wieżę na miarę najbliższych zabudowań, skąd miał widok, nie tylko na stragany, budki, straganiarki i nawiedzającą od rana do późnego popołudnia klientelę. Był pomocnikiem, zgoda, niższej rangi, kopuły ratusza usytuowanego wysoko, ba górującej nad całym miastem (…). Kogut co innego: miał pieczę nad Zielonym Rynkiem, przez ogrodzenie zaglądał do zebry i pelikana w przylegającym do kościoła świętej Katarzyny ogrodzie zoologicznym, wreszcie do parku po drugiej stronie ulicy, gdzie też bywał opuściwszy posterunek na daszku studni, by pogrzebać w parkowym trawniku, skubnąć liść, posilić się tym, co znalazł pod ławkami. Gospodarzył na mniejszym obszarze i miał nieco inne zadania. (P. Szewc Zaduszki 2026, s. 93-94)